بررسی نقش فاصله روستا از شهر در کیفیت زندگی روستاییان ( نیمه)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی دانشگاه رازی. (نویسنده مسئول).

2 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی دانشگاه رازی

چکیده

کیفیت زندگی مفهومی است که در زندگی امروز مردم شهر و روستا مطرح‌شده است. این مقاله به دنبال بررسی تفاوت کیفیت زندگی روستاییان روستاهای نزدیک و دور از شهر در بخش مرکزی شهرستان کرمانشاه است. روش تحقیق کمّی-پیمایشی است که از ابزار پرسشنامه جهت جمع‌آوری اطلاعات استفاده‌ شده است. حجم جامعه شامل 300 نفر (150 نفر ساکنان روستاهای زیر شعاع 15 کیلومتر فاصله با شهر کرمانشاه و 150 نفر ساکنان روستاهای با شعاع بالاتر از 15 کیلومتر فاصله با شهر کرمانشاه) است. انتخاب روستاها بر اساس نمونه‌گیری تصادفی ساده (مجموعاً 20 روستا) و انتخاب نمونه در هر روستا نمونه‌گیری تصادفی سیستماتیک بوده است. پایایی تحقیق با استفاده از فرمول کوکران برابر با 73/0 و روایی تحقیق توسط متخصصان جغرافیا و علوم اجتماعی تأیید شد. آزمون مورد استفاده فریدمن بوده است. کیفیت زندگی نواحی روستایی نزدیک شهر از نواحی روستایی دور از شهر بهتر است. این مسئله توسط آزمون فریدمن مورد تأیید قرار گرفت. در زمینه تنوع شغلی و درآمد، کیفیت زندگی تفاوت چندانی نداشته و این تفاوت بیشتر در مؤلفه‌های زیرساختی و اجتماعی بوده است. کیفیت زندگی متغیری است که با فاصله روستا از شهر در ارتباط است و با افزایش فاصله روستا از شهر کاهش می‌یابد.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Study of Role of Distance Village from City in life Quality of Villagers

نویسندگان [English]

  • Aeizh Azmi 1
  • MOJTABA NOURI 2
2 Razi university
چکیده [English]

Quality of life is a concept that has been used in the lives of the people of the town and village. This article sought to investigate the quality of life in villages that are near a far from city in central district of Kermanshah. This is a quantitative-survey research that uses questionnaire to collect information. The population size is 300 people (150 inhabitants of villages under radius of 15 km distance from Kermanshah and 150 inhabitants of villages with radius of more than 15 km radius of Kermanshah). Selection of villages was based on simple random sampling (total of 20 villages) and sampling in each village was based on systematic random sampling method. The reliability of the study was confirmed by Cochran's formula of 0.73 and the validity of the research was confirmed by geography and social sciences experts. The test used was Friedman. Research findings show that the quality of life in rural areas near the city is better than rural areas far from the city. This was confirmed by the Friedman test. There is not much difference in job diversity and quality of life earnings and this difference is more in infrastructure and social components.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Quality of Life
  • Villages near City
  • Villages Far from City
  • Central District of Kermanshah
-  بدری، سیدعلی؛ رضوانی، محمدرضا و قرنجیک، مجید. (1392)، سنجش شاخص‌های ذهنی کیفیت زندگی در نواحی روستایی مطالعه مورد: دهستان جعفربای جنوبی شهرستان ترکمن، جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، سال 24، پیاپی 50، شماره 2: 74-53.
-  براتی، ناصر و یزدان‌پناه شاه‌آبادی، محمد رضا. (1390)، بررسی ارتباط مفهومی سرمایه اجتماعی و کیفیت زندگی در محیط شهری، مطالعه موردی: شهر جدید پردیس، جامعه پژوهی فرهنگی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، سال 2، شماره 1:49-1
-  بریمانی، فرامرز و بلوچی، عثمان. (1392)، ارزیابی کیفیت زندگی در نواحی روستایی با استفاده از سامانه‌های هوشمند (منطق فازی)-مطالعه موردی دهستان دهبان شهرستان نیک شهر، پژوهش‌های روستایی، دوره 4، شماره 3: 127-109.
-  پورطاهری، مهدی؛ رکن الدین افتخاری، عبدالرضا و فتاحی، احداله. (1390)، ارزیابی کیفیت زندگی در نواحی روستایی مطالعه موردی: دهستان خاوه شمالی، استان لرستان، پژوهش‌های جغرافیای انسانی، شماره 76: 16-13.
-  جواهری، فاطمه؛ سراج زاده، سیدحسین و رحمانی، ریتا. (1389)، تحلیل اثرات اشتغال زنان بر کیفیت زندگی آنان- مطالعه موردی: زنان شاغل در وزارت جهاد کشاورزی، زن در توسعه و سیاست (پژوهش زنان)، دوره 8، شماره 2: 162-143.
-  حسن زاده، داوود. (1387)، رویکرد اجتماع‌محور به کیفیت زندگی اجتماعات محلی، فصلنامه مدیریت شهری، سال 6، شماره 20: 22-7.
-  حیدری، علی. (1390)، بررسی شاخص‌های کیفیت زندگی در سکونتگاه‌های روستایی استان کهگیلویه و بویراحمد، مسکن و محیط روستا، شماره 136: 66-51.
-  رحیم بخش، فاطمه؛ حبیب، فرح و گرکانی، امیر حسین. (1398)، بررسی کیفیت زندگی در روستاهای درب آستانه و باباپشمان استان لرستان، مسکن و محیط روستا، شماره 165: 140-129.
-  رضوانی، محمد رضا؛ بدری، سید علی؛ سپهوند، فرخنده و اکبریان رونیزی، سعیدرضا. (1391)، گردشگری خانه‌های دوم و اثرات آن بر بهبود کیفیت زندگی ساکنان روستایی- مطالعه موردی: بخش رودبار قصران، شهرستان شمیرانات، مطالعات و پژوهش‌های شهری و منطقه‌ای، سال چهارم، شماره 13: 276-249.
-  رضوانی، محمدرضا و منصوریان، حسین. (1387)، سنجش کیفیت زندگی: بررسی مفاهیم، شاخص‌ها، مدل‌ها و ارائه مدل پیشنهادی برای نواحی روستایی، روستا و توسعه، سال 11، شماره 3: 14-1.
-  رکن الدین افتخاری، عبدالرضا؛ فتاحی، احداله و حاجی پور، مجتبی. (1390)، ارزیابی توزیع فضایی کیفیت زندگی در مناطق روستایی - مطالعه موردی: بخش مرکزی شهرستان دلفان، پژوهش‌های روستایی، سال 2، شماره 2: 94-64.
-  زاهدی اصل، محمد و فرخی، جواد. (1389)، بررسی رابطه میزان سرمایه اجتماعی با کیفیت زندگی سرپرستان خانوارهای ساکن تهران، فصلنامه علوم اجتماعی، شماره 49: 29-1.
-  سجاسی قیداری، حمداله؛ شایان، حمید و نوربخش رزمی، زهرا. (1394)، تحلیل نقش کارآفرینی فعالیت‌های غیر کشاورزی و ارتقای کیفیت زندگی روستاییان مورد: روستاهای بخش شاندیز شهرستان بینالود»، اقتصاد فضا و توسعه روستایی، سال چهارم، شماره 2، پیاپی 12: 76-55.
-  صالحی، لاله؛ آگهی، حسین و کرمی، منیژه. (1398)، تأثیر اعتبارات بانک کشاورزی بر کیفیت زندگی روستاییان شهرستان زنجان؛ یک تحلیل کیفی، پژوهش‌های روستایی، دوره 10، شماره 4: 633-614.
-  عزیزپور، فرهاد؛ افراخته، حسن و شامانیان، مریم. (1393)، تحلیل فضایی کیفیت زندگی در سکونتگاه‌های روستایی مورد: دهستان قرق شهرستان گرگان، اقتصاد فضا و توسعه روستایی، سال سوم، شماره 1: 122-107.
-  عنابستانی، علی اکبر؛ روستا، مجتبی؛ محمدی، سید عبدالرضا و رفیعیان، سجاد. (1394)، «تحلیل فضایی عوامل مؤثر بر کیفیت زندگی در سکونتگاه‌های روستایی-نمونه: بخش سیمکان –شهرستان جهرم، برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال پنجم، شماره 18: 89-85.
-  عنبری، موسی. (1389)، بررسی تحولات کیفیت زندگی در ایران (1365 تا 1385)، توسعه روستایی، دوره اول، شماره 2: 181-149.
-  غفاری، غلامرضا و امیدی، رضا. (1387)، کیفیت زندگی در برنامه‌های عمرانی و توسعه ایران، رفاه اجتماعی، سال هشتم، شماره 30 و 31: 43-9.
-  فاضل نیا، غریب. (1393)، سنجش و مقایسه تطبیقی شاخص‌های کیفیت زندگی در خانواده‌های گسترده و هسته‌ای، مطالعه موردی: مناطق روستایی بخش پشت آب زابل، پژوهش‌های روستایی، دوره 5، شماره 4: 853-849.
-  فرجی سبکبار، حسنعلی؛ صادقلو، طاهره و سجاسی قیداری، حمدالله. (1390)، سنجش کیفیت زندگی در نواحی روستایی: مطالعه موردی دهستان آق بلاغ استان زنجان، روستا و توسعه، سال 14، شماره 4: 48-27.
-  قرنجیک، عبدالمجید و بدری، سید علی. (1393)، بررسی ارتباط میان ویژگی‌های قومی–فرهنگی و شاخص‌های ذهنی کیفیت زندگی در نواحی روستایی مطالعه موردی: دهستان جعفربای جنوبی شهرستان ترکمن، مسکن و محیط روستا، دوره 33، شماره 146: 47-43.
-  ماجدی، سید مسعود و لهسایی زاده، عبدالعلی. (1385)، بررسی رابطه بین متغییرهای زمینه‌ای، سرمایه اجتماعی و رضایت از کیفیت زندگی- مطالعه موردی در روستاهای استان فارس، روستا و توسعه، سال 9، شماره 4: 135-91.
-  ملکی، سعید؛ گودرزی، مجید؛ فیروزی، محمد علی و طاهری، علی. (1398)، تحلیل و ارزیابی اثرات اجرای طرح هادی در ابعاد کالبدی-فضایی و محیطی کیفیت زندگی روستایی (مطالعه موردی: روستای میداوود وسطی، شهرستان باغملک)، مجله جغرافیا و روابط انسانی، دوره 1، شماره 4: 315-304.
-  میرزایی، حسین و کاکه‌پور، محمد. (1392)، تحلیل جامعه‌شناختی عوامل تأثیرگذار بر تمایل کشاورزان به مشارکت در طرح‌های یکپارچه سازی اراضی (مورد مطالعه: روستاهای منتخب شهرستان بوکان)، توسعه روستایی، دوره ششم، شمارە 2: 278-255.
-   نریمانی، محمد؛ علایی، سارا؛ حاجلو، نادر و ابوالقاسمی، عباس. (1393)، بررسی ابعاد مختلف کیفیت زندگی در فرزندان افراد معتاد، توسعه محلی، دوره 6، شماره 1: 122-107.
 
-   Arora. Sumity, and Kalra, Raminder. (2018). Quality of life (QOL) of people living with substance users in urban and rural community of Delhi, Current Medicine Research and Practice, 8(3):96-99.
-   Bukenya, James, Tesfsa, Gebremen and Peter, Schaeffer. (2002). analysis rural quality of life and health: A spatial approach, Economic Development, 17(3):280-293., Quarterly
-   Chen, Y. G.Sun, X.Guo,S.Chen, Y.Chang,Y.Li and Y.Sun. (2017). Factors affecting the quality of life among Chinese rural general residents: a cross-sectional study, Public Health, 146: 140-147.
-   Lucumi, Hazlina, Fatimah,Yuosef, and Marlinna Azziati Marzukhi. (2014). Social capital and quality life in urban neibourhoods high desinity housing, procedia-social and behavioral sciences, 153:169-179.
-   Karimzadeh, Majid. (2013). impact od social capital on quality of life: evidence from India, Internation journal of economic practices and theories, 3(4):264-271.
-   Ma, Libang, Shichun, Liu,Fang,Fang,Che,XingLong, and  Chen, Meimei.(2019). Evaluation of urban-rural difference and integration based on quality of life, Sustainable Cities and Society,54:108-120.
-   Rezaei, Samaneh. (2015). Using principles of urban villages as a solution to improve life quality of citizens, Science Journal (CSJ), 36(3):3902-3908.
-   Rezvani, Mommad reza, Hosein Mansourian. (2011). Developing Small Cities by Promoting Village to Town and its Effects on Quality of Life for the Local Residents. Social Indicator Research, 110: 147–170.
-   Walker, Jennifer, Marilyn, Winkelstein, Cassia, Land, Lapricia, Lewis-Boyer, Ruth Quartey, Luu, Pham and Arlene Butz. (2008). Factors That Influence Quality of Life in Rural Children with Asthma and their Parents, Journal of Pediatric Health Care,22(6):343-350.
-   Yaruss, Scott.J. (2010), Assessing Quality of Life in Stuttering Treatment Outcomes Research, Journal of Fluency Disorders,35(3): 190-202.
-   Zielińska-Więczkowska, Halina, KorneliaKędziora-Kornatowska and Waldemar Ciemnoczołowski. (2010), Evaluation of Quality of Life (QoL) of Students of the University of Third Age (U3A) on the Basis of Socio-demographic Factors and Health Status, Archives of Gerontology and Geriatrics, 53(2):198-202.