نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار علوم اجتماعی دانشگاه پیام نور،تهران،ایران.

چکیده

از عوامل مهم گسست و ناپایداری خانواده‌ها اختلافات درون خانواده است. هدف تحقیق کنونی نیز بررسی عوامل جامعه شناختی موثر بر اختلافات درون خانواده در دوره قرنطینه کرونا بود. روش این تحقیق پیمایشی- تحلیلی و واحد تحلیل فرد و ابزار گرداوری اطلاعات، پرسشنامه محقق ساخته با پایایی 9/79 درصد بود. جامعه آماری زنان و مردان (335 نفر) مراجعه کننده به شورای حل اختلاف بودند. بر اساس جدول کرجسی مورگان 180 نفر با روش نمونه در دسترس انتخاب شدند. یافته‌های ضریب همبستگی نشان داد که عوامل اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، عاطفی، رعایت پروتکل های بهداشتی و روابط والدین- فرزندان ارتباط قوی و معنی داری با اختلافات درون خانواده داشتند. هم‌چنین بی‌توجهی فرزندان به رعایت پروتکل‌های بهداشتی بیشترین تاثیر را بر اختلافات بین آن‌ها با والدین داشته است. یافته‌های رگرسیون چندگانه نشان داد این عوامل قابلیت پیش‌بینی واریانس اختلافات درون خانواده را دارند. تحلیل مسیر نشان داد که عوامل اقتصادی بیشترین تاثیرگذار مستقیم(374/0) و عوامل فرهنگی بیشترین تاثیرگذار غیرمستقیم( 393/4) بر اختلافات درون خانواده بوده‌اند. همچنین عوامل اقتصادی و روابط والدین- فرزندان بیشترین تاثیر پذیر از سایر متغیرها بوده‌اند. نتایج نهایی نشان داد تعارض و تداخل نقش‌ها بر اختلافات درون خانواده در دوره کرونا تاثیرگذار بوده و نیازمند باز آموزی و بازنگری آن‌هاست.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Survey of Sociological factors affecting on Disputes within the family During Corona-virus quarantine in Bahar city

نویسنده [English]

  • azam khatibi

Associate Professor of Sociology of Payame Noor University, Department of Social Sciences

چکیده [English]

One of the most important causes of family Breaking and instability is disputes within the family. The aim of the present study is to survy the sociological factors affecting disputes within the family during coronary quarantine. The research method was survey-analytical, it was an individual analysis unit and data collection tool was a researcher-made questionnaire with a reliability of 79.9%. The statistical population were of men and women refer to the Dispute Resolution Council.According to Krejcie Morgan table, 180 people were selected by available sample method. Correlation coefficient findings showed that economic, social, cultural, emotional factors, adherence to health protocols and parent-child relationships were significantly associated with disputes within the family. children's inattention to health protocols has had the greatest impact on their differences with their parents.Multiple regression showed that these factors have the ability to predict the variance of disputes within the family.Path analysis showed that economic factors had the most direct impact (0.374) and cultural factors had the most indirect impact (4.393) on disputes within the family. Also, economic factors and parent-child relationships were the most affected by other variables. The results showed that conflict and map overlap affect disputes within the family during the corona and require re-learning and revision.

کلیدواژه‌ها [English]

  • "disputes within families "
  • "Sociological factors"
  • "Parent-Child Relationships"
  • "Corona-virus quarantine Period"
  • آدام، فیلیپ و هرتسلیک، کلودین. (1385)، جامعه‌شناسی بیماری و پزشکی، ترجمه: لورانس دنیاکتبی، تهران: نشر نی، چاپ اول.
  • ابراهیمی لویه، عادل؛ذوالقدر، علی؛ صحبتی­ها، علی و اوجاقلو،روح اله. (­1392)، « بررسی عوامل مؤثر بر اختلافات خانوادگی در استان زنجان»،  نشریه علوم رفتاری،  سال پنجم ، شماره 18 : 9 - 26.
  • اداره کل ثبت احوال استان همدان (1398)، سالنامه آمارهای جمعیتی، شهریور 1398، شماره 9، معاونت فناوری اطلاعات و آمار جمعیتی. قابل‌دسترسی از:

https://www.sabteahval.ir

  • اعزازی، شهلا. (1394)، جامعه‌شناسی خانواده با تأکید بر نقش، ساختار و کارکرد خانواده در دوران معاصر، تهران: انتشارات روشنگران و مطالعات زنان، چاپ هفتم.
  • اکبری بورنگ، محمد و جهان تیغ، هانیه. (1394)، بررسی عامل جنسیت بر دل‌زدگی زناشویی و احساس گناه جنسی در پرستاران بیمارستان‌های شهر مشهد، کنفرانس بین‌المللی روانشناسی و علوم اجتماعی، 27 آبان 1394، تهران: ایران، مرکز همایش‌های بین‌المللی صداوسیما. نمایه در ISC و ISI.
  • باقری، خدیجه.­ (1392)،مبانی فلسفی فمینیسم، تهران: انتشارات وزارت علوم و تحقیقات، چاپ اول.
  • بانک جهانی. (2020)، هشدار درباره تشدید فقر مطلق در دوره کرونا، 20 مهر 1399، خبرگزاری ایسنا، کد خبر: 34923، پایگاه خبری اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران. قابل‌دسترس در: http://otaghiranonline.ir/news
  • تافلر، آلوین. (1389)،موج سوم، ترجمه: شهیندخت خوارزمی، تهران: نشر مؤلف.
  • تانگ، روزمری. (1395)، درآمدی جامع بر نظریه‌های فمینیستی، ترجمه: منیژه نجم عراقی، تهران: نشر نی. چاپ پنجم.
  • چاپمن، گری.­ (2010)، پنج زبان عشق: راه‌حل‌های عاشقانه، ترجمه: سیمین موحد، (1390)، تهران: ویدا.
  • حیدری، آرمان و دهقانی، حمیده. (1395)، «شناسایی کیفی پدیده تعارض خانواده- کار و چگونگی مدیریت آن در بین زنان معلم متأهل شهر دلوار»، جامعه‌شناسی کاربردی سال بیست و هفتم، سال سوم، شماره 63، پاییز 1395: 1-40.
  • دادگستری شهرستان همدان. (1399)، آرشیو دفتر ثبت مراجعه کنندگان طلاق. قابل‌دسترسی از: https://www.irna.ir/tag
  • دفرین، جان؛ اولسون، دیوید و اولسون، ایمی. (1999)، مهارت‌های ازدواج و ارتباط زناشویی کارآمد، ترجمه احمدرضا بحیرایی و نادر فتحی (1388): تهران، روان‌شناسی و هنر، چاپ اول.
  • رزقی رستمی، علیرضا و آقایار، سیروس. (1389)، تعارض و حل آن با رویکرد هوش هیجانی، اصفهان: نشر سپاهان، چاپ دوم.
  • رستگار یدکی، منیژه؛ زنده طلب، حمیدرضا؛ یاوری، مریم و مظلوم، سید رضا. (1394)، سبک زندگی ارتقاء دهنده سلامت و عوامل مرتبط با آن در رابطین سلامت شهرستان مشهد سال 1394، مجله دانشگاه علوم پزشکی تربیت حیدریه، سال سوم، شماره سوم: 48-55. بازیابی از: http://jms.thums.ac.ir/article
  • زاهدی اصل، محمد و حسینی، سید مجید. (1391)، «بررسی عوامل اجتماعی مؤثر بر میزان اختلاف خانوادگی در بوشهر»، فصلنامه برنامه‌ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، سال سوم، شماره 11، تیر 1391: 1-32.
  • سلیمی، هادی؛ حاجی علیزاده، کبری؛ عامری سیاهویی، مجتبی و بهدوست، پریسا. (1400)، «نقش میانجی استرس کرونا در رابطه بین اعتیاد و به اینترنت با تعارضات و خشونت زناشویی و خانوادگی»، فصلنامه فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی، سال دوازدهم، شماره 45: بهار 1400: 83-100.
  • طحانیان نظری، سمیه. (1391)، رابطه بین اضطراب و افسردگی با تعارضات زناشویی در مراجعین به مراکز مشاوره و مددکاری ناجا در شهر کرمانشاه، پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته روانشناسی، دانشگاه الزهرا.
  • علیزاده فرد، سوسن و صفاری نیا، مجید. (1398)، پیش‌بینی سلامت روان بر اساس اضطراب و همبستگی اجتماعی ناشی از بیماری کرونا، پژوهش‌های روانشناسی اجتماعی، سال نهم، شماره 36: 129-141.
  • فراهتی، مهرزاد. (1399)، «پیامدهای روان‌شناختی شیوع ویروس کرونا در جامعه»، فصلنامه ارزیابی تأثیرات اجتماعی، 1 سال اول، شماره 2: 207-225.
  • گنجی، مسعود؛ محسنی، رضا علی؛ شریفی، منصور؛ کلدی، علیرضا و ملک، حسن. (1399)، «بررسی جامعه‌شناختی نقش کیفیت زندگی در سبک زندگی سالمندان بندر ماهشهر»، فصلنامه علمی برنامه‌ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، سال یازدهم، شماره 45، زمستان 1399: 221-273.
  • محمدی، سعید. (۱۳۹6)، بررسی تعارضات زناشویی و عوامل مؤثر بر آن،دومین همایش ملی مطالعات و تحقیقات نوین در حوزه علوم تربیتی و روانشناسی ایران، قم: مرکز مطالعات و تحقیقات اسلامی سروش حکمت مرتضوی.
  • مرادی، علی و محمدی فر، نجات. (1399)، «نقش شبکه‌های اجتماعی در شکل‌گیری هراس اجتماعی و تغییر سبک زندگی ناشی از ویروس کرونا (مطالعه موردی شهر کرمانشاه)» نشریه علمی انتظام اجتماعی، سال دوازدهم، شماره 2، تابستان 99: 123-148.
  • مک کارتی، جین ریبنز و روزالیند، ادواردز. (1390)، مفاهیم کلیدی در مطالعات خانواده، ترجمه: محمدمهدی لبیبی، تهران: انتشارات علم، چاپ اول.
  • وحیدنیا، بهزاد (19/6/1399)، «زنگ‌ها برای دردها به صدا درمی‌آید»، گزارش میدانی «ایران» از مرکز صدای مشاور بهزیستی، سازمان بهزیستی کشور. قابل‌دسترس از: https://www.behzisti.ir/news