نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جامعه شناسی دانشگاه علامه طباطبائی،تهران،ایران

2 استاد جامعه شناسی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران،ایران

چکیده

حلقه مفقوده توسعه اقتصادی اجتماعی جوامع، عمدتاً فکری- فلسفی است که آن را باید در بازسازی اندیشه‌ها و بهسازی فرآیندهای عمل و بازنگری در سیاست‌گذاری فرهنگی، آموزشی و اقتصادی جستجو نمود. پس بازنگری در سیاست‌گذاری فرهنگی، بخصوص توسعه‌محور نمودن شکل و محتوای سیستم‌های آموزشی، از الزامات جهانی زندگی در هزاره سوم است. مسئله این پژوهش، چیستی این اصلاحات آموزشی توسعه‌گرا برای ایران است. بینش نظری پژوهش «رویکرد قابلیت سازی یا توانمندسازی» می‌باشد. سه شاخص اساسی این رویکرد؛ مشارکت و آزادی انتخاب، عدالت اجتماعی - آموزشی و شایستگی، معرف مولفه‌های ساختاری و محتوایی نظام آموزش پرورش توسعه‌گراست؛ که تحقق آن در یک بافتارفرهنگی سیاسی منسجم و هماهنگ بین اجزاء و زیرنظام‌های آن در جامعه امکان‌پذیر است. رویکرد پژوهش، کیفی، روش آن اسنادی و تطبیقی است. راهبرد تحلیلی، شامل تحلیل اسنادی و الگوی تطبیقی جرج بردی است. سه کشور مورد بررسی (کره جنوبی، مالزی و ترکیه) می‌باشند. نتایج نشان می‌دهد که فاصله نظام آموزش پرورش ایران، در مولفه‌های ساختاری و محتوایی، با رقبای توسعه ایران، زیاد است. الزامات ساختاری و محتوایی برای تحقق نظام آموزش پرورش توسعه‌گرا در ایران شامل؛ تدوین شاخص‌های ارزیابی سند تحول: ایده‌برداری از کشورهای موفق، توجه به عدالت اجتماعی - آموزشی، تحقق چشم انداز مالی مندرج در سند تحول بنیادین؛ رفع موانع سیاسی احتمالی می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Developmental education system and its level of realization in Iran, Malaysia, Türkiye and South Korea

نویسندگان [English]

  • Farshad Jamali tanha 1
  • Mohamad Hossein Panahi 2

1 Estudent

2 Retired Professor of Faculty of Social Sciences, Allameh Tabatabai University, Tehran

چکیده [English]

Today, the missing link in the development of societies is mainly intellectual-philosophical. Therefore, revising cultural policies, especially developing the form and content of educational systems, is one of the global requirements of life in the third millennium. The problem of this research is what these developmental educational reforms are for Iran. The theoretical insight of the research is the "capability or empowerment approach". The three basic indicators of this approach; Participation and freedom of choice, social-educational justice and competence represent the structural and content components of the developmental education system; that its realization is possible in a coherent and coordinated context between its components and sub-systems in the society. The research approach is qualitative, its method is documentary and comparative. The analytical strategy includes documentary analysis and George Brady's comparative model. Three countries are investigated (South Korea, Malaysia and Türkiye). The results show that the gap between Iran's educational system and its competitors in terms of content and structure is large. Structural and content requirements for the realization of developmental education system in Iran including; Compilation of evaluation indicators of the transformation document: taking ideas from successful countries, paying attention to social-educational justice, realizing the financial vision contained in the fundamental transformation document; It is possible to remove political obstacles.

کلیدواژه‌ها [English]

  • "DevelopmentalEducation"
  • "DevelopmentalReforms"
  • "HumanEmpowerment"
  • "Educational justice"
  • "Political obstacles of developmental reforms"
  • آقازاده، احمد. (1389)، آموزش پرورش تطبیقی، تهران: انتشار سمت
  • آقازاده، احمد. (1388)، مسائل آموزش و پرورش ایران، تهران: انتشارات سمت
  • آل یاسین، احمد. (1395)، ایران و شاخص‌های جهانی توسعه، تهران: انتشارات سمر
  • ایروانی، شهین. (1393)، «مقدمه‌ای بر تبیین ماهیت نظام آموزش پرورش ایران از آغاز دوره مدرن سازی تا امروز» پژوهش‌نامه مبانی تعلیم و تربیت، دانشگاه فردوسی مشهد، شماره 4-1
  • اندروز، مت؛ پریچت، لنت و مایکل وولکاک. (1398)، توسعه به‌مثابه توانمندسازی حکومت؛ شواهد، تحلیل، عمل، تهران: نشر روزانه
  • اپل، مایکل دبلیو. (1400)، آموزش و پرورش و قدرت، ترجمه هادی جلیلی، تهران: نشر فرهنگ جاوید
  • برونسکی، توماس و حسن، نسیما. (1400)، جامعه‌شناسی آموزش و پرورش؛ مباحث نظری، پژوهشی و کاربردی، ترجمه نوگل روحانی، تهران: نشر هوش ناب
  • باستانی، مهشید و نوذری، حسینعلی. (1399)، «بررسی تطبیقی رویکرد توسعه محور اسناد فرادستی نظام آموزش پرورش ایران و ترکیه»، مطالعات آموزشی و آموزشگاهی، دوره 9، شماره 4
  • بانـک جهانـی. (1391)، آمـوزش و پـرورش از نـگاه بانـک جهانـی؛ آمـوزش راهـی بـرای کاهـش فقـر، ترجمه علی‌رضـا محمدی، تهران: پژوهشـگاه آموزش پرورش
  • پناهی، محمدحسین. (1394)، «توسعه فرهنگی ضرورت توسعه اقتصادی، اجتماعی و سیاسی»، فصلنامه برنامه‌ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، شماره 22
  • پیکتـی، تومـاس. (1396)، اقتصـاد و نابرابری، مترجمان علـی صباغی و محمدرضا فرهادی پور، تهـران: انتشارات مؤسسه عالی پژوهش تأمین اجتماعی.
  • توما، ژان. (1369)، مسائل جهانی آموزش پرورش، ترجمه احمد آقازاده، تهران: مرکز نشر دانشگاهی
  • جمشیدی کهساری، حمزه. (1394)، «طراحی الگوی توسعه شایستگی‌های رهبری در سازمان‌های خدماتی کشور» دانشگاه تهران: رساله دکتری رشته مدیریت منابع انسانی
  • درخشان، مرتضی و افارانی، الهه. (1401)، کتاب توسعه گزارش صفر (1400)، تبیین مفهوم توسعه و جایگاه کشورهای جهان در شاخص توسعه، تهران: نشر پویش فکری توسعه
  • درّانی، کمال. (1389)، تاریخ آموزش و پرورش ایران قبل و بعد از اسلام، تهران: انتشارات سمت
  • رسایی فرد، رسول. (1398)، «مرور جامع ادبیات نظری توسعه منابع انسانی؛ جریان‌های فکری و آموخته‌های کاربردی»، فصلنامه آموزش و توسعه منابع انسانی، سال 6، شماره 21
  • راعی، سجاد و رضائیان، داریوش. (1396)، «سیاست و آموزش در دوره پهلوی دوم، بررسی علل، چگونگی و فرآیند تغییر مباحث شورای عالی فرهنگ»، فصلنامه علمی پژوهشی تاریخ اسلام و ایران، دانشگاه الزهراء، سال 27 شماره 35
  • رشنو، نبی اله. (1384)، ژئوپلتیک نخبگان، تهران: کویر
  • زارع، محمدرضا. (1383)، علل رشد اسلام‌گرایی در ترکیه، تهران: موسسه مطالعات اندیشه‌سازان نور
  • سلسبیلی، نادر. (1395)، «برنامه درسی ملی؛ تجربه‌های جهانی چه می‌گویند؟»، دوفصلنامه نظریه و عمل در برنامه درسی، سال چهارم، شماره 8
  • سن، آمارتیا. (1995)، «توانمندی و رفاه»، ترجمه حمیدرضا فرشیدور، نشریه راهبرد، شماره 13
  • صفوی، امان اله. (1368)، روند تکوینی و تطبیقی تعلیم و تربیت جهانی در قرن بیستم، تهران: نشر رشد
  • عبدالهی، محمدصادق و بیات، موسی. (1401)، «طرح تأمین نیروی انسانی در آموزش پرورش ایران»، دفتر مطالعات آموزش و فرهنگ، شماره 1- 27018081
  • عجم اوغلو، دارون و رابینسون، جیمز ای. (1392)، چرا ملت‌ها شکست می‌خورند؛ ریشه‌های قدرت، ثروت و فقر، ترجمه محسن میردامادی و محمدحسین نعیمی پور، تهران، انتشارات روزنه
  • غفاری، غلام‌رضا و امیدی، رضا. (1399)، کیفیت زندگی، شاخص توسعه اجتماعی، تهران: نشر شیرازه
  • عظیمی، حسین. (1381)، مدارهای توسعه‌نیافتگی در اقتصاد ایران، تهران: نشر نی
  • فاضلی، محمد. (1401)، مسئله مدرسه، تهران: هوش ناب
  • فراستخواه، مقصود. (1402)، ما ایرانیان؛ زمینه کاوی تاریخی و اجتماعی خلقیات ایرانی، تهران: نشر نی
  • قانعی راد، محمدامین. (1379)، «فردگرایی ایرانی و توسعه‌نیافتگی» مجله اطلاعات سیاسی- اقتصادی، شماره 151- 152
  • قجری، ناصر و مزیدی، محمد. (1399)، «واکاوی و فهم چالش‌ها و موانع عملی پیش رو در تحقق سند تحول بنیادین آموزش پرورش با تمرکز بر زیرنظام های اصلی»، مجله پژوهش برنامه درسی، دوره دهم، شماره اول
  • قهرمان‌پور، رحمان. (1382)، «ترکیه و اتحادیه اروپا: معضل دوجانبه»، فصلنامه مطالعـات خاورمیانـه، سال دهم، شماره سوم
  • کوثری، مریم و نوروز زاده، رضا. (1388)، «تبیین ویژگی‌های چهارگانه برنامه درسی با تأکید بر قابلیت کارآفرینی»، فصلنامه آموزش و برنامه‌ریزی درسی، شماره 55
  • لطیف، بیژن. (1388)، از توسعه علمی تا توسعه ملی، تهران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی اجتماعی وزارت علوم
  • محمد، ماهاتیر. (1999)، «سخنرانی درباره کشورهای درحال‌توسعه»، منبع از پایگاه ASAHI.com
  • معدن دارآرانی، عباس؛ سرکارآرانی، محمدرضا. (1396)، آموزش و توسعه مباحث نوین در اقتصاد آموزش، تهران: نشر نی.
  • مقدسی، فاطمه و کریمیان، جلال. (1399)، فقر و نابرابری در آموزش پرورش، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی (دفتر مطالعات رفاه اجتماعی)، تهران: جهاد دانشگاهی (مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه)
  • مظاهری، حسن. (1395)، «زیرنظام‌های کلیدی در نظام آموزش و پرورش»، ضمیمه ماهنامه آموزشی، تحلیلی و اطلاع‌رسانی آموزش و پرورش (ویژه نامة پایة دوازدهم).
  • نودهی، حسن و بدری، مرتضی. (1401)، «واکاوی مضامین غالب بر سیاست‌گذاری آموزشی در ایران»، فصلنامه آموزش در علوم انتظامی، سال دهم، شماره 37
  • موثقی، سید احمد و مرادی، فائزه. (1394)، «کارکرد اجتماعی و فرهنگی مذهب در توسعه اقتصادی مالزی»، سایت SID
  • واعظی، محمدابراهیم. (1402)، «مدیریت مدرسه در ایران»، مجله رشد مدیریت مدرسه، دوره 2، شماره 7
  • وقفی پور، شهریار و محمدی، محرم. (1397)، وزارت فکر و دانش سیاست؛ منشیان و تبعیدیان، تهران: نشرنیماژ
  • وود، آلن. ت. (1384)، دموکراسی‌های آسیایی در تاریخ جهان، ترجمه: زهرا زهرایی، تهران: نشر امیرکبیر
  • نصر، سید حسین. (1386 الف). اسلام سنتی در دنیای متجدد، ترجمه: محمد صالحی، تهران: دفتر نشر و پژوهش سهروردی.