عوامل مرتبط با سلامت اجتماعی در میان شهروندان شهر کاشان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار علوم اجتماعی دانشگاه کاشان (نویسنده مسئول).

2 دانشجوی دکتری جامعه شناسی مسائل اجتماعی ایران، دانشگاه کاشان.

3 دانشجوی کارشناسی ارشد مطالعات فرهنگی، دانشگاه کاشان

10.22054/qjsd.2019.11189

چکیده

سلامت اجتماعی افراد از محورهای ارزیابی سلامت جوامع مختلف است. هدف اصلی پژوهش، تبیین عوامل اجتماعی و فرهنگی مؤثر بر سلامت اجتماعی در بین شهروندان شهر کاشان است. روش تحقیق از نوع پیمایش و ابزار تحقیق، پرسشنامۀ محقق ساخته بوده است. جامعه آماری تحقیق شامل شهروندان 18-64 ساله شهر کاشان است. حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران 373 نفر به‌دست ‌آمده است و برای دستیابی به نمونه‌های تحقیق، از روش نمونه‌گیری غیر احتمالی- سهمیه‌ای استفاده ‌شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که میانگین سه متغیر مستقل (اعتماد اجتماعی، احساس امیدواری، نشاط اجتماعی) و نیز متغیر وابسته تحقیق (سلامت اجتماعی) بالاتر از حد متوسط طیف موردبررسی و میانگین سرمایه فرهنگی پایین‌تر از آن است. بین متغیرهای اعتماد اجتماعی، نشاط اجتماعی، احساس امیدواری، سرمایه فرهنگی و سلامت اجتماعی رابطه مستقیم و معناداری وجود دارد؛ به‌طوری‌که نتایج ضریب رگرسیونی نشان می‌دهد که احساس شادی دارای بیشترین اثر بر سلامت اجتماعی است. همچنین نتایج تحلیل مسیر نشان می‌دهد که بیشترین میزان تأثیر مستقیم و غیرمستقیم بر سلامت اجتماعی شهروندان شهر کاشان را به ترتیب احساس شادی، احساس امیدواری، اعتماد اجتماعی و سرمایه فرهنگی دارند. به نظر می‌رسد باوجود تأثیر کم سرمایه فرهنگی، سایر عوامل اجتماعی بررسی ‌شده، زمینه روابط سالم اجتماعی و سلامت اجتماعی را فراهم می‌کنند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Factors Affecting Social Health among Citizens of Kashan

نویسندگان [English]

  • mohammad ganji 1
  • s a 2
  • faeze yadegari 3
1 kashan
3 Faculty of Humanities, Kashan University
چکیده [English]

The social health of individuals is one of the core of health assessment of different societies. The main purpose of this study is to explain the social and cultural factors affecting social health among the citizens of Kashan. The research method was survey and the research tool was a researcher-made questionnaire. The statistical population of the study consisted of citizens aged 18-64 in Kashan. The sample size was 373 according to Cochran formula and non-probability-quota sampling method was used to obtain the research samples. The results show that the mean of three independent variables (social trust, feeling of hope, social vitality) and the dependent variable of research (social health) are higher than the average of the range studied, and the mean of cultural capital is lower than that. On the other hand, there is a direct and significant relationship between the variables of social trust, social vitality, hope, cultural capital and social health. The results of regression coefficient show that feeling of happiness has the greatest effect on social health. The results of path analysis also show that direct and indirect impacts on social health of Kashan citizens are respectively, Hope, Social trust and Cultural capital.In spite of the low impact of cultural capital, other social factors examined provide context for healthy social relationships and social health.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Social Health
  • Hope
  • Happiness
  • cultural capital
  • social trust
-   ابراهیم پور، داود؛ پورجبلی، ربابه و رمضانی ممقانی، روح‌انگیز. (1391)، بررسی رابطه عوامل اجتماعی- اقتصادی با سلامت اجتماعی دبیران مقطع راهنمایی و متوسطه، مطالعات جامعه‌شناسی، سال چهارم، دوره 5، شماره 14: 47-67.

-   افشانی، سید علیرضا و فرقانی، مهناز. (1395)، «مطالعه تطبیقی رابطه سلامت اجتماعی و احساس امنیت اجتماعی در بین والدین و فرزندان ساکن شهر یزد»، فصلنامه مطالعات امنیت اجتماعی، شماره 47: 107-138.

-   بخارایی، احمد؛ شربتیان، محمدحسن و ایمنی، نفیسه. (1394)، «مطالعه جامعه‌شناختی سلامت اجتماعی زنان و عوامل مؤثر بر آن (مطالعه موردی: زنان منطقه چهار شهری تهران)»، پژوهش‌های جامعه‌شناسی معاصر، دوره چهارم، شماره 7.

-   پور افکاری، نصر اله. (1391)، «بررسی عوامل مؤثر بر سلامت اجتماعی در شهرستان پاوه»، فصلنامه تخصصی علوم اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی-واحد شوشتر، سال ششم، شماره 18: 41-60.

-   حیدر خانی، هابیل؛ حقیقتیان، منصور و نوذر، شیما. (1396)، «تحلیل و بررسی ارتباط بین ابعاد مختلف حمایت اجتماعی و سلامت اجتماعی زنان سرپرست خانوار در مناطق روستایی شهرستان کرمانشاه»، مطالعات توسعه اجتماعی و فرهنگی، دوره 5، شماره 2: 31-57.

-   خیرالله پور، اکبر. (1383)، «بررسی عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت روانی با تأکید بر سرمایه اجتماعی «مطالعه موردی دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی». پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته جامعه‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی تهران.

-   رستگار، خدیجه و سیدان، فریبا. (1394)، «سنجش رابطه فرهنگ شهروندی و سلامت اجتماعی شهروندان تهرانی»، فصلنامه مطالعات ملی، سال شانزدهم، شماره ۱.

-   رضایی، امید. (1392)، «بررسی سلامت اجتماعی شهروندان مشهد و عوامل مؤثر بر آن»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی دکتر علی شریعتی، دانشگاه فردوسی مشهد.

-   زکی، محمدعلی و خشوعی، مریم السادات. (1392)، «سلامت اجتماعی و عوامل مؤثر بر آن در بین شهروندان شهر اصفهان»، مطالعات جامعه‌شناختی شهری، دوره سوم، شماره 8.

-   زاهدی اصل، محمد. (1386)، امنیت انسانی زیرساخت سلامت اجتماعی، تهران: نشریه نیکی

-   زاهدی اصل، محمد و درویشی‌فرد، علی‌اصغر. (1395)، «عوامل اجتماعی مؤثر بر میزان سلامت اجتماعی سالمندان (مطالعه موردی: سالمندان شهر کوهدشت)»، برنامه‌ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، دوره 7، شماره 26: 9-32.

-  شاکری نیا، ایرج. (1391)، «رابطه حمایت اجتماعی و امیدواری با سلامت عمومی در سالمندان مرد مبتلابه دردهای مزمن جسمانی»، سالمند (مجله سالمندی ایران)، سال هفتم، شماره 24: 7-15.

-  صباغ، صمد؛ معینیان، نرمینه و صباغ، سارا. (1390)، «سنجش سلامت اجتماعی و عوامل اجتماعی مرتبط با آن در بین خانوارهای شهر تبریز»، مطالعات جامعه‌شناسی، سال سوم، شماره 10: 27-44.

-  فیروزبخت، مژگان؛ ریاحی، محمد اسماعیل و تیرگر آرام. (1396)، «بررسی عوامل مؤثر بر سلامت اجتماعی زنان: یک مطالعه مروری در مجلات فارسی»، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بابل، مجله سلامت اجتماعی، دوره 4، شماره 3: 190 – 200.

-  محسنی تبریزی، علیرضا و نوابخش، محمدرضا. (1395)، «بررسی سلامت اجتماعی شهروندان تهرانی و عوامل مؤثر برآن (نمونه موردی: منطقه 3 شهر تهران)»، مطالعات توسعه اجتماعی، دوره 8، شماره 4: 111-128.

-  مردانی، عاطفه. (1393)، «بررسی عوامل مؤثر بر سلامت اجتماعی دانشجویان دانشگاه یزد»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد جامعه‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد.

-  مظلومی محمودآباد، سید سعید؛ ستوده، احمد؛ اسدیان، علی؛ آقاملائی، تیمور و نجفی اصل، مجید. (1398)، «سلامت اجتماعی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان»، مجله راهبردهای توسعه در آموزش پزشکی، دوره ششم، شماره 1: 1-11.

-  نوربالا، احمدعلی. (1390)، «سلامت روانی – اجتماعی و راهکارهای بهبود آن»، مجله روان‌پزشکی و روانشناسی بالینی ایران، سال هفدهم، شماره 2.

-  نوربخش، یونس؛ حیدر خانی، هابی و محمدی، اصغر. (1396)، «بررسی ارتباط بین حمایت اجتماعی و سلامت اجتماعی جوانان مناطق حاشیه‌نشین شهر کرمانشاه»، بررسی مسائل اجتماعی ایران، دوره هشتم، شماره 2: 233-257.

-  ودادهیر، ابوعلی و ساداتی، سیدمحمدهانی. (1389)، «سلامت در زندگی اجتماعی-فرهنگی شهر (بازنگری در آراء و مطالعات اجتماعی - فرهنگی مرتبط با سلامت در کلان‌شهر تهران)»، اداره کل مطالعات اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران، تهران: انتشارات جامعه و فرهنگ.

-  هزارجریبی، جعفر و مهری، اسدالله. (1391)، «تحلیل رابطه سرمایه اجتماعی و سلامت روانی و اجتماعی»، فصلنامه علوم اجتماعی، شماره 59.

 

-   Ghulam Akhmat, Khalid Zaman, Tan Shukui, Yasir Javed and Shaina Rauf Kha. (2013). Social Health Indicators and Economic Growth: Evidence from East Asia and Pacific, Middle East and North Africa, South Asia, and Sub-Saharan Africa«, Social Indicators Research, Springer Netherlands,Vol. 119(2), 663-686.

-   Jany-catrice, Florence. (2009).The French Regions and Their Social Health«, Social Indicators Research, University of Lill, Vol93 (2), 377-391.

-   Keyes, C. L. M. (1998). Social well-being, social psychology Quarterly«, vol,61(2), 121-140.

-   Klein- Sosa, J., & Renk,K. (2016). Social acceptance as a moderator in the relationship between socioeconomic status and the psychological adjustment of ethnically diverse early adolescents«. Journal of Ethnic and Cultural Diversity in Social Work, 25 (2), 130-152.

-   Kallaghan, L. (2008). »Social Well-Being in Extra Care Housing: An Overview of the Literature«, Personal Social Service Research Unit, Established at the University of Kent an Canterbury.

-   Larson, James. (1993). the measurement of social well-being«, social Indicators Research 28, Springer Netherlands, 285-296.

-   Shapiro, Adam& Keyes, Corey Lee.M, (2007). Marital Status and Social Well-Being: Are the Married Always Better Off«, social Indicators Research, Springer Netherlands 88 (2), 329-346.

-   Santa Voronea, Alexey Vorobyovb and Valeria Negovanc. (2011). Are dimensions of psycho-social well-being different among Latvian and RomanianUniversity students. Journal ofSocial and Behavioral Sciences 33 (2012) 855 – 859