جنسیت و توسعه در کشورهای اسلامی نفتی و بدون نفت سوسن باستانی .مرضیه موسوی، فاطمه حسین‌پور

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم اجتماعی، دانشگاه الزهرا.

2 استادیار گروه علوم اجتماعی، دانشگاه الزهرا

3 کارشناس‌ارشد مطالعات زنان، دانشگاه الزهرا.

چکیده

نگارندگان این مقاله در پی آن‌‌اند که با بررسی شاخص توسعة جنسیتی و توانمندسازی جنسیتی تصویر روشنی از وضعیت زنان کشورهای اسلامی با توجه به برخورداری از منابع طبیعی هم‌چون نفت و گاز نشان دهند. مبنای نظری پژوهش را نظریة دولت رانتی و رویکرد توانمندسازی زنان تشکیل می‌دهد. بر اساس یافته‌های پژوهش، موقعیت زنان در تمامی کشورهای اسلامی طی سال‌های 1996 تا 2009 از نظر بهداشتی و آموزشی بهبود یافته است؛ اما از نظر اقتصادی و سیاسی تغییرات مهمی صورت نگرفته است. در مؤلفه‌های بهداشتی، آموزشی، اقتصادی و سیاسی تفاوت معناداری بین کشورهای اسلامی نفتی و کشورهای اسلامی بدون نفت وجود دارد؛ در مؤلفه‌های بهداشتی و آموزشی کشورهای نفتی عملکرد بهتری نسبت به کشورهای اسلامی بدون نفت داشته‌اند. زنان در کشورهای اسلامی نفتی نسبت به کشورهای اسلامی بدون نفت، نرخ مشارکت کم‌تری در عرصه‌های اقتصادی و سیاسی داشته‌اند. نابرابری به‌ویژه در حوزه‌های اقتصادی و سیاسی در کشورهای اسلامی هم‌چنان چشمگیر است و این نابرابری جنسیتی به کاهش بیش‌تر مشارکت زنان می‌انجامد. رفع این نابرابری‌ها از طریق نهادینه کردن نگرش‌های جنسیتی در برنامه‌های توسعه امکان‌پذیر خواهد بود.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

An Evaluation of the Social Factors Affecting Life Satisfaction

نویسندگان [English]

  • s b 1
  • m m 2
  • f h 3
چکیده [English]

This article aims to examine the factors influencing life satisfaction of citizens 18 years and older in Ahvaz. To develop the theoretical framework and explain the problem, some relevant sociological views were adopted and the hypotheses were extracted from them .This research was carried out in the form of a survey, and questionnaires were used to gather data. In this study, the research population was comprised of all citizens of over18 years of age in Ahvaz; this population was set at 384 people using Cochran's sample size formula. This study was conducted in the years 2013-2014. The results show that all independent variables, other than the variable of loneliness and the social justice variable, have a significant relationship with the dependent variable. Regression results show that only the two variables of health and sense of security had significant impacts; in total 34% of changes in life satisfaction are explained by these two variables.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Life Satisfaction
  • sense of security
  • state of health
  • Loneliness
  • sense of justice
 
-       احمدی، حمید. (1388)، تحولات تاریخی متأثر از نفت در خاورمیانه، کتاب ماه تاریخ و جغرافیا، ش 141.
-       بابایی­زکلیکی، محمدعلی. (1386)، مطالعة نوع مشاغل مدیریتی و نیازهای شغلی مدیران زن در سازمان‌های دولتی، مطالعات زنان، ش 3.
-       باستانی، سوسن. (1383)، توسعه، برابری و جنسیت: جایگاه ایران در بین کشورهای جهان، مطالعات زنان، ش 4.
-       جمعه‌پور، محمود. (1381)، دست‌یابی به توسعه­ی پایدار انسانی بر محور گردشگری، مجموعه ‌مقالات سمینار جغرافیا بستری برای گفت‌وگوی تمدن‌ها، دانشگاه فردوسی مشهد و مرکز بین‌المللی گفت‌وگوی تمدن‌ها.
-       خانی، فضیله. (1385)، جنسیت و توسعه، تهران: پژوهشکده­ مطالعات فرهنگی و اجتماعی.
-       شکوری، علی، مریم رفعت‌جاه، معصومه جعفری. (1386)، مؤلفه‌های توانمندی زنان و تبیین عوامل مؤثر بر آن‌ها، پژوهش زنان، ش 1.
-       کولایی، الهه، محمدحسین حافظیان. (1385)، نقش زنان در توسعه­ی کشورهای اسلامی»، پژوهش زنان، ش 14.
-       مرکز مطالعات زنان دانشگاه الزهرا. (1381)،  گزارش هم‌اندیشی زنان و توسعه، همایش چالش‌ها و چشم‌اندازهای توسعه­ ایران»، مؤسسه آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی، وابسته به سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور.
-       مصفا، نسرین. (1375)، مشارکت سیاسی زنان ایران، تهران: وزارت امور خارجه.
-       موسوی، مرضیه، ابوعلی ودادهیر، نسرین برزگر. (1389)، توسعه انسانی مبتنی بر جنسیت و آموزش زنان، زن در توسعه و سیاست، ش 4.
-   R. Inglehart, P. Norris. (2003), Rising Tide,New York: CambridgeUniversity Press.
-   N. Kabeer. (a) (2005), Gender Equality and Women's Empowerment: A Critical Analysis of the Third Millennium Development Goal, Gender and Development, 13.1.
-   S. Malhatra, R. Schuler and C. Boender. (2002), Measuring Women's Empowerment as a Variable in International Development.
-   P. Offenhauer. (2005), Women in Islamic Societies, a Selected Review ofSocial Scientific Literature, Washington, D. C. 20540−4840: Federal Research Division Library of Congress.
-   M. Ross. (2008), Oil, Islam, and Women. American Political Science Review, 102 (February).
-   United Nations (1996), Human Development Report, Development Program, Oxford and New York, OxfordUniversity.
-   http:/hdr.undp.org/en/reports/global/hdr1996.
-   United Nations (2000), Human Development Report, Development Program, Oxford and New York, OxfordUniversity.
-   http:/hdr.undp.org/en/reports/global/hdr2000.
-   United Nations (2007-8), Human Development Report, Development Program, Oxford and New York, OxfordUniversity.
-   http:/hdr.undp.org/en/reports/global/hdr2007-8.
-   United Nations (2009), Human Development Report, Development Program, Oxford and New York, OxfordUniversity.
-   http:/hdr.undp.org/en/reports/global/hdr2009.
-   World Bank. Gender and Development in the Middle East and North Africa: Women in the Public Sphere. Washington, DC: Social and Economic Development Department, 2003b.
-   World Economic Forum (2010), The Global Gender Gap Report, Geneva, faculty at Harvard University and London Business School. http://www3.weforum.org/docs/WEF_GenderGap_Report_2010
-   World Economic Forum (2011), The Global Gender Gap Report, Geneva, faculty at Harvard University and London Business School. http://www3.weforum.org/docs/WEF_GenderGap_Report_2011